Aktualności

Logoterapia Viktora Frankla w Polsce – rosnące zainteresowanie i ważne pytania

W Polsce obserwujemy obecnie wyraźny wzrost zainteresowania logoterapią i analizą egzystencjalną Viktora Frankla. W przestrzeni internetowej pojawia się coraz więcej kursów, szkoleń, webinarów i interpretacji odnoszących się do tej szkoły psychoterapii.

Jednocześnie coraz częściej pojawia się pytanie: czym naprawdę jest logoterapia Viktora Frankla i gdzie przebiega granica pomiędzy oryginalną logoterapią a nurtami rozwijanymi współcześnie pod podobnym nazewnictwem?

Wiedeń 1991 – początek ważnego sporu

Źródła tej dyskusji sięgają wydarzeń z Wiednia z 1991 roku. Wówczas Viktor Frankl oficjalnie odciął się od działalności Alfrieda Längle oraz kierowanego przez niego Towarzystwa Logoterapii i Analizy Egzystencjalnej (GLE). Rezygnując z funkcji honorowego przewodniczącego organizacji, Frankl napisał:

„Niniejszym rezygnuję z funkcji „honorowego przewodniczącego” w „Towarzystwie Logoterapii i Analizy Egzystencjalnej”. Nie chcę już ponosić współodpowiedzialności za sprawy, które mają miejsce bez mojej wiedzy, a częściowo są nawet sprzeczne z moimi intencjami.”

W wywiadzie dla Wiener Zeitung z 2007 roku Alfried Längle wskazywał, że Frankl sprzeciwiał się m.in. włączeniu do szkolenia samodoświadczenia, pracy z biografią oraz psychodynamiki.

„Absolutnie antylogoterapeutyczne”

Jak to się stało, że Viktor Frankl, twórca logoterapii i analizy egzystencjalnej, zrezygnował z funkcji honorowego przewodniczącego i zapytany o powody swojej rezygnacji jeszcze raz podkreślił, że GLE reprezentuje treści i metody, których nie może już dłużej popierać i które częściowo stoją w fundamentalnej sprzeczności z dziełem jego życia – są one bowiem „absolutnie antylogoterapeutyczne”?

Nowa książka o sporze wokół logoterapii

Temat ten na nowo powrócił w 2025 roku w jednej z najnowszych i najbardziej dyskutowanych publikacji, która jest odpowiedzią na współcześnie panujący chaos i spory wokół logoterapii i analizy egzystencjalnej Viktora Frankla oraz nurtu rozwijanego przez Alfrieda Längle.

Mowa o książce Rückkehr zum Psychologismus?: Zur Aktualität von Viktor Frankls Kritik an Alfried Längle, wyd. Königshausen und Neumann, 2025 roku [pl. „Powrót do psychologizmu?: Aktualność krytyki Alfrieda Längle przez Viktora Frankla”] autorstwa logoterapeutki Anny Kalender oraz prof. Alexandra Batthyány’ego – dyrektora Instytutu Viktora Frankla w Wiedniu.

Publikacja ta jest reakcją na niejasności i zacieranie różnic między omawianymi nurtami. Autor podważa w niej zasadność uznawania analizy egzystencjalnej i logoterapii Alfrieda Längle za bezpośrednią kontynuację lub przykład ewolucji klasycznej logoterapii Frankla.

Polskie tłumaczenie książki o logoterapii

Akademia Logoterapii kierowana przez Malwinę Markiewicz uzyskała prawa do polskiego tłumaczenia tej publikacji i rozpoczęła prace nad przygotowaniem polskiego wydania książki.

Pragnąc zadbać o prawdę w związku z oryginalną logoterapią i jasność dla przyszłych logoterapeutów, stojących przed wyborem ścieżki kształcenia logoterapeutycznego, cieszymy się ogromnie, że ta książka, niebawem będzie dostępna również polskim czytelnikom.

Dlaczego ta książka jest ważna?

Książka została oparta na materiałach pochodzących z archiwum Viktora Frankla w Wiedniu oraz na analizie pism Frankla i Länglego. Jej autorzy podjęli się analizy krytyki kierowanej przez Frankla wobec zmian wprowadzanych przez środowisko GLE oraz pytania o granice interpretacji logoterapii.

Współczesny rozwój logoterapii rodzi istotne pytania o wierność pierwotnym założeniom Viktora Frankla oraz o kierunek, w jakim rozwijają się obecne kursy i szkolenia dla przyszłych logoterapeutów.

Debaty prowadzone wokół tego tematu często odbywają się bez pogłębionej znajomości historycznych wydarzeń oraz bez dostępu do źródeł archiwalnych związanych z samym Franklem.

Zdaniem Akademii Logoterapii publikacja ta wnosi istotną jasność do dyskusji dotyczącej relacji między obiema szkołami psychoterapeutycznymi oraz odpowiada na pojawiające się próby przedstawiania nurtu Länglego jako kontynuacji oryginalnej logoterapii Frankla.